تبلیغات
 ღ نـــمــــاز در قرآنـــــ ღ - برخی از آثار و حکمت های نماز

برخی از آثار و حکمت های نماز

این مطلب توسط وبلاگ پایگاه اینترنتی نماز ، منتشر شده است .
1 - قرب معنوی 
یكی از آثار بسیار مهم نماز قرب به خداوند است. این اثر روح عبادت و نماز را تشكیل میدهد و یكی از آیات قرآن هدف آفرینش انسان عبادت بیان شده است (1) كه حكایت گر بعد معنوی نماز و اهمیت آن است، امام علی(علیه السلام) فرمود: "الصلوة قربان لكل تقی (2)، نماز وسیله تقرب هر پرهیز كاری به خداوند است". در برخی از روایات از نماز به عنوان معراج مؤمن یاد شده كه اشاره به آثار معنوی آن میباشد. 

2 - یاد خدا و آرامش روانی 
در قرآن آمده است: "اقم الصلوة لذكری(3)، نماز را بر پا دار تا به یاد من باشی". 
یكی از نویسندگان در تفسیر این آیه مینویسد: "روح واساس و هدف و پایه و مقدمه و نتیجه و بالاخره فلسفه نماز همان یاد خدا است. همان "ذكر اللَّه" است كه در آیه فوق به عنوان برترین نتیجه بیان شده است"(9) ذكر و یاد خداوند نقش تعیین كننده در آرامش روانی دارد. نماز به عنوان ذكر خدا به انسانهای نماز گذار آرامش میدهد، "ألا بذكر اللَّه تطمئن القلوب(4)، آگاه باشید یاد خدا مایه اطمینان است". 
3 - عامل باز دارنده از گناه 
یكی از آثار مهم نماز جلوگیری از گناه است: "إنّ الصلوة تنهی عن الفحشا و المنكر"(5). طبیعت نماز از آن جا كه انسان را به یاد خدا نیرومندترین عامل بازدارنده یعنی اعتقاد به مبدأ و معاد میاندازد، دارای اثر بازدارندگی از فحشا و منكر است. انسان كه به نماز میایستد و تكبیر میگوید، خدا را از همه چیز بالاتر میشمرد... بدون شك در قلب و روح چنین انسانی، جنبشی به سوی حق و حركت به سوی پاكی و جهشی به سوی تقوا پیدا میشود..."(6) 
4 - گناه زدایی 
یكی از آثار بسیار مهم نماز گناه زدایی است. نماز وسیله شستشو از گناهان و مغفرت و آمرزش الهی است(7).
پیامبر(صلی الله علیه و آله) از یاران خود سؤال كرد: اگر بر در خانه یكی از شما نهری از آب صاف و پاكیزه باشد و در هر روز پنج بار خود را در آن شستشو دهید، آیا چیزی از آلودگی و كثافت در بدن او میماند؟ در پاسخ عرض كردند، نه. حضرت فرمود: نماز درست همانند این آب جاری است. هر زمان كه انسان نماز میخواند، گناهانی كه در میان دو نماز انجام شده است، از بین میرود."(8)
5 - غفلت زدایی
بزرگترین مصیبت برای رهروان راه حق آن است كه هدف آفرینش خود را فراموش كند. و غرق در زندگی مادی و لذائذ زودگذر گردند، اما نماز به حكم این كه در فواصل مختلف در هر شبانه روز پنج بار انجام میشود، مرتباً به انسان اخطار میكند و هشدار میدهد و هدف آفرینش او را خاطر نشان میسازد... و این نعمت بزرگی است كه انسان وسیله ای در اختیار داشته باشد كه در هر شبانه روز چند مرتبه به او بیدار باش گوید.(9) 
6 - تكبر زدایی
یكی از عوامل مهم تكبر زدایی نماز است، زیرا انسان در هر شبانه روز هفده ركعت و در هر ركعت دو بار پیشانی بر خاك در برابر خدا میگذارد و خود را ذره كوچكی در برابر عظمت او میبیند، از این رو پرده های غرور و خودخواهی را كنار میزند. از این رو علی(علیه السلام) بعد از بیان فلسفه عبادت، یكی از آثار نماز را تكبر زدایی بیان نمود: "خداوند ایمان را برای پاكسازی انسانهااز شرك واجب كرده است و نماز را برای پاكسازی از كبر"(10). 
7 - عامل پرورش فضائل اخلاقی 
نماز روح اخلاص و خداباوری را در انسان افزایش میدهد و نتیجه آن پرورش فضایل اخلاقی است، انسان با نماز خواندن خود را از جهان محدود ماده و چهار دیوار طبیعت بیرون میبرد و به ملكوت آسمانها دعوت میكند و با فرشتگان همصدا میشود و خدا را درهمه حال حاضر و ناظر میداند. 
8 - همگرایی 
علاوه بر آثار مذكور كه معمولاً آثار خودی نماز محسوب میشودند، یكی از آثار مهم اجتماعی و سیاسی نماز، همگرایی است، برگزاری نماز جمعه و جماعت، وحدت مسلمانان را به نمایش میگذارد زیرا مسلمانان با صفوف فشرده در كنار هم قرار گرفته و با اوضاع سیاسی و اجتماعی جهان آگاهی پیدا میكنند. خطیب جمعه با بیان احكام و طرح مسایل سیاسی و اجتماعی به نمازگزاران رشد سیاسی میدهد شاید به خاطر آثار مهم نماز جمعه و جماعت است كه در آموزه های دینی به این
دو فریضه اهمیت خاصی داده شده است.(11) پیامبر اسلام(صلی الله علیه وآله) فرمود: "خداوند نماز جمعه را بر شما واجب كرده است هر كس آن را در حیات من یا بعد از وفات من از روی استخفاف یا انكار ترك كند، خداوند او را پریشان میكند و به كار او بركت نمیدهد. بدانید نماز او قبول نمیشود، بدانید زكات او قبول نمیشود، بدانید حج او قبول نمیشود،..، تا از این كار توبه كند..."(12). 
9 - نفی طاغوت و ایستاگی در مقابل ستم
انسانی كه فقط خداوند را عبادت نماید در مقابل او سر تعظیم و تسلیم فرود آورد، هر چه غیر خداوند است، برای او حقیر و كوچك میشود و كسی نمیتواند با ظلم و ستم بر او چیره شود. و در مقابل گردنكشان و ظالمان سر تسلیم فرود نمیآورد و با طاغوت كنار نمیآید. خداوند این مسئله را یكی از اهداف بعثت پیامبر(صلی الله علیه وآله) دانسته است: "و در میان هر امتی، پیامبری را مبعوث كردیم تا خداوند را عبادت نمایید و از طاغوت (هر چه در مقابل خدا است) پرهیز كنید.(13)

منابع :

1- ذاریات(51)، آیه 56. 
2- نهج البلاغه، كلمات قصار، جمله 136، با اقتباس از: تفسیر نمونه، ج 16، ص 292.
3 - طه(20)، آیه 14. 
4 - تفسیر نمونه، ج 16، ص 289. 
5 - رعد(13)، آیه 28. 
6- عنكبوت (29)، آیه 45. 
7 - تفسیر نمونه، ج 16، ص 284. 
8 - تفسیر نمونه، ج 16، ص 290. 
9 - وسایل الشیعه، ج 3، ص 7. 
10 - تفسیر نمونه، ج 16، ص 290 - 291.
11 - نهج البلاغه، كلمات قصار 252. 
12 - جمعه (62) آیه 9، تفسیر نمونه، ج 24، ص 125 به بعد. 
13 - وسایل الشیعه، ج 5، ص 7. 19 - نحل (16)، آیه 36.



طبقه بندی: ღ تاثیرات نماز،  ღ اهمیت نماز، 

تاریخ : شنبه 2 بهمن 1395 | 05:54 ب.ظ | نویسنده : F.Tohidian | نظرات

  • paper | کورالین | آریس باکس